PORADNIK OSZCZĘDZANIA ENERGII

KLIMATYZACJA

Coraz częściej w naszym codziennym życiu spotykamy się z klimatyzacją. Z jednej strony jest to objaw dążenia do wzrostu komfortu życia, z drugiej strony urządzenia klimatyzacyjne stały się bardziej dostępne. Klimatyzacja pociąga za sobą jednak dodatkowe koszty w postaci zwiększonego zużycia energii elektrycznej, co z kolei skutkuje zwiększeniem emisji zanieczyszczeń do atmosfery związanych z jej produkcją.

Każdy z nas wdycha co najmniej 500 litrów powietrza na godzinę (podczas wysiłku fizycznego nawet osiem razy więcej), nie jest więc obojętne, jakiej jakości powietrzem oddychamy. Zdaniem naukowców najistotniejszym warunkiem dobrego samopoczucia człowieka jest odpowiednia jakość otaczającego go powietrza (ważna jest zawartość tlenu) oraz tzw. komfort cieplny.

Klimatyzacja ma za zadanie utrzymanie należytej czystości powietrza, jego temperatury i wilgotności w pomieszczeniach zamkniętych za pomocą odpowiednich urządzeń. Tak rozumiana klimatyzacja zdarza się jednak nieczęsto. Zwykle pomija się moduły utrzymujące właściwą wilgotność, a powietrze w pomieszczeniu jest chłodzone (lub ogrzewane – w zależności od funkcji nastawionej na sterowniku urządzenia klimatyzacyjnego) oraz oczyszczane przez odpowiednie filtry.

Ile kosztuje klimatyzacja

W naszych warunkach klimatycznych przeważnie nie stosuje się klimatyzacji w domach mieszkalnych. Spotyka się ją jednak coraz częściej w sklepach, miejscach pracy i samochodach. Instalacja klimatyzacyjna jest bardzo kosztowną instalacją budynków. Wynika to z tego, że jest dość skomplikowana technicznie, a jednocześnie działa zaledwie przez 3 miesiące w roku. Niemniej jednak czasem nie da się efektywnie funkcjonować bez klimatyzacji. Klimatyzacja to nie tylko wysokie koszty inwestycji i energii elektrycznej, ale także koszty obsługi urządzeń klimatyzacyjnych, okresowych przeglądów, wymiany lub uzupełnienia płynu chłodzącego, wymiany filtrów itp..

Koszt instalacji klimatyzacyjnej dla przykładowej powierzchni 50 m2 może się wahać w granicach od 4000 do 10000 zł, załóżmy średnio 7000 zł. Załóżmy też trwałość klimatyzacji na 14 lat. Oznacza to ratę amortyzacji rocznej w wysokości 500 zł. Koszty rocznej obsługi będą się wahać w granicach 150 do 250 zł – średnio 200 zł. Koszty energii elektrycznej do napędu klimatyzacji wyniosą około 300 zł rocznie (działanie przez 3 letnie miesiące). Łączne koszty klimatyzacji wyniosą zatem średnio 1000 zł rocznie, z czego połowę stanowią koszty eksploatacji.

Jak zmniejszyć koszty klimatyzacji

Klimatyzacja działa optymalnie, gdy drzwi i okna mają dobry współczynnik izolacyjności cieplnej, a ściany budynku są izolowane termicznie. W celu zwiększenia jej efektywności, a tym samym zmniejszenia kosztów eksploatacji należy pamiętać m.in. o:

– zamykaniu drzwi i okien podczas pracy klimatyzacji

– zasłanianiu nasłonecznionych i nagrzanych okien (najlepsze są osłony zewnętrzne i naturalne zacienienia)

– unikaniu, jeśli tylko to możliwe, pracy urządzeń generujących zyski cieplne, takich jak np. komputery czy kserokopiarki,

– wietrzeniu pomieszczeń w czasie, gdy na zewnątrz panuje niższa temperatura niż wewnątrz (np. nocą).

Wybierając klimatyzator warto zadbać, by miał jak najwyższą klasę energetyczną (klimatyzatory mają nadawane klasy energetyczne A-G, tak jak inne urządzenia AGD). Taki klimatyzator ma wyższą sprawność i będzie zużywał mniej energii przy tej samej wydajności.

Plusy i minusy

Lekarze ostrzegają, że z chłodzeniem nie należy przesadzać. Najbardziej komfortowe latem wewnątrz pomieszczeń są temperatury 22-24° ciepła. Jeśli natomiast wejdziemy do mocno wyziębionego pokoju, bezpośrednio z upału, nadmiernie ochłodzimy spocone i rozgrzane ciało, to przeziębienie gotowe. Dlatego należy unikać ustawiania różnicy temperatur między wnętrzem, a przestrzenią zewnętrzną na wartości większe niż 6 stopni, albo narażania ciała na bezpośredni silny strumień schłodzonego powietrza.

Niewątpliwą zaletą dobrej klimatyzacji, oprócz ochładzania powietrza, jest fakt, że oczyszcza powietrze. Nowoczesne klimatyzatory są wyposażone w specjalne filtry, które usuwają z powietrza zanieczyszczenia (często alergeny), a nawet zapobiegają rozprzestrzenianiu się szkodliwych dla zdrowia bakterii. Minusem klimatyzacji jest to, że wysusza ona powietrze. W klimatyzowanym biurze wilgotność powietrza spada czasem niemal do zera. Jej poziom dodatkowo obniżają różne urządzenia elektroniczne, takie jak komputery, faksy czy kserokopiarki. Nie jest to korzystne dla zdrowia. Można temu zaradzić stosując moduły sterujące wilgotnością.

Klimatyzacja w samochodzie

Klimatyzacja w samochodzie to dodatkowe 5% zużycia paliwa. Czy wiesz jednak, że bardziej paliwooszczędna jest jazda z włączoną klimatyzacją samochodową niż jazda z prędkością powyżej 70 km/h z opuszczonymi szybami? Jest tak dlatego, że samochód zużywa mniej paliwa na zasilenie układu klimatyzacji niż musiałby zużyć na pokonanie oporu aerodynamicznego przy otwartych oknach.

Oto kilka wskazówek jak bardziej efektywnie korzystać z klimatyzacji w samochodzie, to znaczy jak zużyć mniej paliwa:

– po wejściu do samochodu, który stał w słońcu przez dłuższy czas, należy na chwilę otworzyć całkowicie wszystkie okna w celu wywietrzenia samochodu i usunięcia gorącego powietrza z kabiny. Następnie zamknąć okna i włączyć klimatyzację.

– Jeżeli samochód jest wyposażony w tryb energooszczędny klimatyzacji, należy z tego korzystać. Przycisk tego trybu może być opisany jako „ECO” (najlepiej odnaleźć opis w instrukcji pojazdu).

– Dla naszego zdrowia dobrze jest obniżać temperaturę stopniowo i unikać kierowania nawiewu bezpośrednio na twarz. Podobnie kiedy docieramy do celu podróży należy stopniowo podwyższać temperaturę dla uniknięcia szoku termicznego. Niestosowanie się do tego może skutkować przeziębieniem, zapaleniem ucha, mięśni itp.

– nie ustawiać zbyt niskich temperatur we wnętrzu – nie schodzić poniżej 22 °C.

– warto korzystać z rolet odblaskowych – samochód nie nagrzeje się tak mocno na postoju i klimatyzacja będzie mniej obciążona.

CIEKAWOSTKI

Czy wiesz, że instalacja chłodząca może być zasilana ciepłem?

W przypadku zastosowania do klimatyzacji urządzeń absorpcyjnych lub adsorpcyjnych możliwe jest uzyskiwanie chłodu z ciepła o wysokiej temperaturze. Zamiast energii elektrycznej urządzenia zasilane są np. ciepłem z sieci ciepłowniczych, ciepłem odpadowym z procesów produkcyjnych, z gazu ziemnego, a nawet z kolektorów słonecznych. Urządzenia tego typu są droższe, ale wobec rosnących cen energii elektrycznej stają się realną alternatywą.